10303381_865982100082552_3760274113981821008_n

برعکس آن تصویری که همین صفحه فیسبوک منتشر کرده و دختری در مقابل تابلوی دفتر “ایت الله مکارم” سر برهنه کرده است، این یکی عکس به طوری “آیرونیک” طبیعی است. از آن دست عکسهایی که در نشانه شناسی (semiotics) به دنبالش می گردند تا شرح نویسی کنند! احتمالاً عکاس و دختر حاضر در عکس هم نمی دانند چه استعاره ها برملا کرده اند. شاید هم بدانند!

عکس سه بازیگر دارد. برج، زن، و طبیعت.

برجی که قدعلم کرده را بسیاری استعاره از فالوس (phallus) در نظر گرفته اند. بلندترین نمود نظم پدرسالارانه که از فرط اقتدار و مباهات سر به آسمان می ساید. مستمرترین سیر تحول مهندسی پدرسالارانه، همین نیل به سوی بلند شدن و مرتفع شدن است. حالا در تهران آنکه از همه بلندتر کرده است، برج میلاد است! پس فالوس از آن سالارِ پدرهاست، آنکه رتوریک پدرسالارانه را نهادی، مشروع، و لازم الاجرا می کند و مکانیزم های بازدارنده متعددی در چنته دارد.

دختر، در کنار طبیعتی که موانع فیزیولوژیک متعددی در مسیر تکاملش قرار داده، مقابل “فالوسِ سالارِ پدرها” ایستاده است! دختری که بخشی از نظم نمادین را مخدوش کرده (کشف حجاب)، در واقع، فاصله ای میان فشار طبیعت و نظم نمادین پدرسالارانه را پُر کرده است.

دختر وحشتش از مکانیزمهای تنبیهی پدر را در دو جا نشان می دهد. اول اینکه قادر نیست رو به دوربین/مخاطب، چنین عکسی، از چنین موقعیت مخوفی را تبدیل به یک سلفی کند ( سلفی به مثابه متداول ترین مدیوم بازنمایی در این روزها). این چنین، عکس را به حد شعار یا سرپیچی کودکانه از پدر تقلیل می دهد و نشان می دهد “مرد مبارزه” نیست! نکته دوم، ذیل عکس، دختر روایتش از انقیاد را چنین می آغازد: «ما اجازه داشتیم در حیاط خوابگاهمان بی حجاب راه برویم…». به تعبیر زبانشناختی، “عامل” از جمله حذف شده است. عامل، کننده کار است. عامل اگر مستقیم حذف می شد، جمله مجهول بود. اما این جمله مجهول نیست. گوینده فقط چنین ساختار زبانی را درونی کرده(“اجازه داشتن”) و هنگام سخن سازی حتی به مجهول کردن فعل هم فکر نمی کند. بلکه پذیرفته در این نظم “اجازه ندارد” لذت ببرد. و متاسفانه، کسی که هنوز نتوانسته آگاهانه واژه برگزیند، یا به تعبیری دیگر، در نظم مدلول ها واسازی کند، در چنین موقعیت متهورانه ای (میان برج و طبیعت) تنها کودکانه می خندد و مزه می ریزد. خنده ای که می توانست تبدیل به “کارناوال” شود و تن باختین را در گور بلرزاند! پس، این کمپین هم بزودی فراموش خواهد شد.

Advertisements